Καλλιεργώντας τη χαρά, την ενσυναίσθηση και την ψυχική ευεξία

 

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ψυχικής Υγείας τον Οκτώβριο, στο νηπιαγωγείο μας πραγματοποιήθηκαν δράσεις με στόχο την ενίσχυση της ψυχικής ανθεκτικότητας και την προαγωγή της κοινωνικής και συναισθηματικής ευεξίας των μαθητών και μαθητριών.

Η ψυχική υγεία δεν αφορά μόνο τους ενήλικες, αλλά καλλιεργείται από πολύ νωρίς μέσα από τις σχέσεις, το παιχνίδι, τη δημιουργία και την επικοινωνία.

Σκοπός των δράσεών μας ήταν να βοηθήσουμε τα παιδιά να αναγνωρίσουν και να εκφράσουν τα συναισθήματά τους, να αναπτύξουν ενσυναίσθηση και να μάθουν τρόπους υποστήριξης του εαυτού και των άλλων, μέσα από παιγνιώδεις και δημιουργικές δραστηριότητες.

Η θεματική μας για τον Πόλεμο του ’40 αποτέλεσε μια αφορμή για βαθύτερη σύνδεση με την έννοια της ειρήνης — όχι μόνο ανάμεσα στους λαούς, αλλά και μέσα μας, στην καθημερινή μας ζωή, στις σχέσεις μας με τους άλλους.

Συζητώντας για τον πόλεμο και την ειρήνη, τα παιδιά ανέφεραν συναισθήματα που βιώνουν όταν υπάρχει σύγκρουση, θυμός ή φόβος, αλλά και συναισθήματα που νιώθουν όταν επικρατεί ειρήνη, συνεργασία και αγάπη. Από εκεί γεννήθηκε η ιδέα να μιλήσουμε για τα δύο βασικά συναισθήματα που όλοι αναγνωρίζουμε, τη χαρά και τη λύπη.

Καθίσαμε όλοι μαζί στην ολομέλεια και συζητήσαμε: Τι είναι αυτό που μας κάνει να νιώθουμε χαρά; Τι είναι αυτό που μας κάνει να νιώθουμε λύπη;

Οι απαντήσεις των παιδιών ήταν αυθόρμητες, ειλικρινείς και γεμάτες ευαισθησία. Οι σκέψεις τους καταγράφηκαν στον ασπροπίνακα και αποτέλεσαν αφετηρία για να συνειδητοποιήσουμε πως όλα τα συναισθήματα είναι φυσικά και αποδεκτά, αλλά και πως υπάρχουν τρόποι να φροντίζουμε τη χαρά μας και να απαλύνουμε τη λύπη.

Σε επόμενο στάδιο, κάθε παιδί πήρε ένα φύλλο Α4 χωρισμένο στη μέση. Στη μία πλευρά ζωγράφισε ένα χαρούμενο πρόσωπο και κάτω από αυτό ό,τι του προκαλεί χαρά. Στην άλλη πλευρά, ένα λυπημένο πρόσωπο και από κάτω ό,τι του προκαλεί λύπη.

Η δραστηριότητα αυτή λειτούργησε ως ένα εργαλείο οπτικοποίησης των συναισθημάτων, ενισχύοντας τη συναισθηματική επίγνωση και την ικανότητα σύνδεσης γεγονότων με συναισθήματα. Μέσα από το χρώμα, το σχήμα και τη συζήτηση, τα παιδιά μοιράστηκαν εμπειρίες και ένιωσαν τη χαρά του να «ακουστεί» η φωνή τους.

Αναζητήσαμε τα γράμματα των λέξεων «ΧΑΡΑ» και «ΛΥΠΗ», αναγνωρίσαμε τους ήχους, τα γράμματα και τις μορφές τους και σχηματίσαμε τις δύο λέξεις στο πάτωμα με τις ζωγραφιές μας.

Η δραστηριότητα αυτή συνέδεσε τη γλωσσική ανάπτυξη με τη συναισθηματική αγωγή, καθώς τα παιδιά διαπίστωσαν ότι οι λέξεις μπορούν να «κουβαλούν» συναισθήματα και πως, αν τις προφέρουμε με καλοσύνη, μπορούν να αλλάξουν τη διάθεση ενός ανθρώπου.

Η συζήτηση που ακολούθησε ήταν ίσως η πιο ουσιαστική. Τέθηκε το ερώτημα από τους εκπαιδευτικούς: «Αφού όλοι θέλουμε να νιώθουμε χαρά, τι μπορούμε να κάνουμε όταν δούμε έναν φίλο ή μια φίλη λυπημένη;» Τα παιδιά πρότειναν πράξεις φροντίδας και συμπαράστασης. «Θα του δώσω μια αγκαλιά», «Θα του ζωγραφίσω κάτι όμορφο», «Θα του πω σε αγαπώ», «Θα παίξω μαζί του για να μη νιώθει μόνος» κτλ. Μέσα από τον διάλογο, τα παιδιά ανέπτυξαν ενσυναίσθηση, καλλιέργησαν κοινωνικές δεξιότητες και συνειδητοποίησαν τη δύναμη της προσφοράς και της καλοσύνης.

Για να διατηρήσουμε αυτές τις όμορφες ιδέες ζωντανές, δημιουργήσαμε το «Βάζο της Χαράς». Κάθε παιδί υπαγόρευσε στην εκπαιδευτικό την πρόταση ή την πράξη που θα μπορούσε να προσφέρει χαρά και ανακούφιση σε κάποιον που είναι λυπημένος.

Τα χαρτάκια τοποθετήθηκαν μέσα στο βάζο και συμφωνήσαμε ότι κάθε φορά που κάποιος νιώθει λύπη ή βλέπει κάποιον στενοχωρημένο, μπορεί να τραβήξει ένα χαρτάκι και να βρει μια «πρόταση βοήθειας».

Το βάζο έγινε ένα σύμβολο φροντίδας, συλλογικότητας και ενσυναίσθησης μέσα στην τάξη μας μια μικρή υπενθύμιση ότι η χαρά δεν είναι μόνο ατομική υπόθεση, αλλά μοιράζεται, προσφέρεται και πολλαπλασιάζεται. 

 

Η προαγωγή της ψυχικής υγείας στην προσχολική ηλικία αποτελεί θεμελιώδη στόχο του Νέου Αναλυτικού Προγράμματος Σπουδών για την Προσχολική Εκπαίδευση (2022), το οποίο δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη συναισθηματική ανάπτυξη και κοινωνική ευημερία. Όταν τα παιδιά μαθαίνουν να αναγνωρίζουν και να διαχειρίζονται τα συναισθήματά τους, οικοδομούν ψυχική ανθεκτικότητα, καλλιεργούν αυτοεκτίμηση, αυτορρύθμιση και ικανότητα συνεργασίας, δεξιότητες που αποτελούν τη βάση για τη μελλοντική τους μάθηση και κοινωνική προσαρμογή. Η ανάπτυξη συναισθηματικής νοημοσύνης και κοινωνικών δεξιοτήτων αναγνωρίζεται ως θεμέλιο για τη μάθηση, την προσωπική ανάπτυξη και τη συνολική ευεξία.

Η προσέγγιση αυτή εντάσσεται στη δια βίου αγωγή ψυχικής υγείας, η οποία ξεκινά από τα πρώτα χρόνια της ζωής μέσα από απλές, αλλά βαθιά ουσιαστικές εμπειρίες, όπως ένα βλέμμα κατανόησης, μια αγκαλιά ή ένα «χαρτάκι χαράς». 

Η 28η Οκτωβρίου μέσα από τα μάτια των παιδιών. Τέχνη, ιστορία, συναισθήματα και δημιουργία.

 

Η εθνική επέτειος της 28ης Οκτωβρίου δεν είναι απλώς μια ημερομηνία στο ημερολόγιο. Είναι μια ευκαιρία να μιλήσουμε στα παιδιά για την αξία της ειρήνης, της ελευθερίας, της αντίστασης και της συλλογικής μνήμης. Στο σχολείο μας, επιλέξαμε να ολοκληρώσουμε τη θεματική με τρόπο βιωματικό, δημιουργικό και πολυαισθητηριακό, αξιοποιώντας την τέχνη, τη λογοτεχνία, τη γλώσσα και τη φύση ως μέσα έκφρασης και νοηματοδότησης σχεδιάζοντας και οργανώνοντας δραστηριόττηες με γνώμονα την ενεργή συμμετοχή των παιδιών, την ανάπτυξη της κριτικής σκέψης και τη συναισθηματική τους έκφραση.

Ξεκινήσαμε με ένα έργο-σύμβολο: τη Guernica του Πικάσο καλλιεργώντας την συναισθηματική νοημοσύνη, την ιστορική σκέψη και την ικανότητα έκφρασης. Τα παιδιά παρατήρησαν τον πίνακα, αναγνώρισαν φιγούρες, συναισθήματα λύπης και φόβου και σύμβολα. Η έλλειψη χρωμάτων τους προβλημάτισε και αποτέλεσε αφορμή για ερμηνεία του νοήματος του έργου. Στη συνέχεια, χωρίστηκαν σε δύο ομάδες και δημιούργησαν με την τεχνική του κολάζ δύο εκδοχές: τη Guernica του πολέμου και τη Guernica της ειρήνης.

Η λογοτεχνία έγινε γέφυρα προς την ειρήνη. Οι εκπαιδευτικοί διάβασαν την "Ειρήνη" του Αριστοφάνη, και μέσα από ερωτήσεις, τα παιδιά ανακάλυψαν το χιούμορ, την αλληγορία και το μήνυμα του έργου. Στη συνέχεια, με εφημερίδες και χαρτιά, δημιούργησαν το δικό τους περιστέρι της ειρήνης — ένα σύμβολο που γεννήθηκε από τα χέρια τους και τις σκέψεις τους.

 

Επιπλέον, σε χάρτινα πιάτα, τα παιδιά σχημάτισαν τη λέξη ΟΧΙ με μικρά μπαλάκια γκοφρέ. Η δραστηριότητα ενίσχυσε τη λεπτή κινητικότητα, αλλά κυρίως έδωσε υλική υπόσταση σε μια λέξη-σύμβολο. Το ΟΧΙ έγινε χειροποίητο, προσωπικό, μοναδικό.

 

Το γνωστό γκράφιτι του Banksy έγινε αφετηρία για μια εικαστική δημιουργία με συμβολισμούς. Το κορίτσι έγινε η Ελλάδα με φούστα την ελληνική σημαία, το μπαλόνι μεταμορφώθηκε σε χαρταετό με την ελληνική σημαία, και το φόντο γέμισε με ουρανό και γη, χρωματισμένα με πράσινο και μπλε από τα παιδιά. Η ερώτηση "γιατί κορίτσι και όχι αγόρι;" οδήγησε σε γλωσσική διερεύνηση του "η" και του "ο", ενώ η σύνδεση με τη γιορτή της Θεσσαλονίκης εμπλούτισε το έργο με τον Λευκό Πύργο και τον Άγιο Δημήτριο.  Η διαθεματική προσέγγιση ενίσχυσε τη σύνδεση γνώσεων, την πολιτισμική συνείδηση και την κριτική σκέψη.

Η αυλή μας γέμισε φύλλα, και τα παιδιά συνέχεια τα μαζεύουν και δημιουργούν μπουκέτα. Η ερώτηση των εκπαιδευτικών για το «τι μπορούμε να τα κάνουμε τόσα φύλλα» σε συνδυασμό με την 28^η Οκτωβρίου οδήγησε στην πρόταση των παιδιών να φτιάξουν την ελληνική σημαία με αυτά. Τα μάζεψαν, τα άφησαν να ξεραθούν, τα έτριψαν και τα ανακάτεψαν με μπλε τέμπερα. Το αποτέλεσμα ήταν μια σημαία φτιαγμένη από τη φύση, από τα χέρια τους, από την έμπνευσή τους. Η περιβαλλοντική ευαισθητοποίηση και η αισθητική έκφραση συνδυάστηκαν με δημιουργικότητα και οικολογική συνείδηση.

Η δημιουργία σημαιών ήταν κάτι που γοήτευσε τα παιδιά. Ένα νήπιο έφερε βιβλίο με σημαίες κρατών. Συζητήσαμε για τις διαφορές, τη σημασία, το συμβολισμό και η συζήτηση οδήγησε στην ιδέα να δημιουργήσουν τη δική τους σχολική σημαία. Τα παιδιά ζωγράφισαν, στόλισαν, έγραψαν μηνύματα και δημιούργησαν ένα σύμβολο που εκφράζει τις αξίες μας του σχολείου μας την ταυτότητά μας και τη φωνή των παιδιών. Η σημαία του 1ου Νηπιαγωγείου Νέου Ρυσίου, λοιπόν, μέσα από τα μάτια των παιδιών!

Η θεματική της 28ης Οκτωβρίου δεν ήταν απλώς μια γιορτή. Ήταν ένα ταξίδι. Ένα ταξίδι στην ιστορία, στην τέχνη, στη γλώσσα, στη φύση, στον εαυτό μας. Τα παιδιά έγιναν παρατηρητές, δημιουργοί, στοχαστές. Και εμείς, οι εκπαιδευτικοί, συνοδοιπόροι τους.

ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΕΛΛΑΔΑ – ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

 

28η Οκτωβρίου: Μαθαίνοντας Ιστορία με την καρδιά και το μυαλό

 

Η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου αποτέλεσε για εμάς μια ευκαιρία όχι μόνο να τιμήσουμε το παρελθόν, αλλά και να καλλιεργήσουμε στα παιδιά αξίες που θεμελιώνουν έναν ειρηνικό και δημοκρατικό κόσμο.

Ξεκινήσαμε με την ανάγνωση του βιβλίου «Ο μικρός στρατιώτης», ένα λογοτεχνικό έργο που μας έδωσε το έναυσμα να προσεγγίσουμε την έννοια του πολέμου μέσα από τα μάτια ενός παιδιού. Μέσα από ερωτήσεις κατανόησης και πραγματολογικές ερωτήσεις, τα παιδιά ανέπτυξαν την ικανότητα να συνδέουν το κείμενο με τα δικά τους βιώματα και συναισθήματα.

Στη συνέχεια, με αφορμή μία εικόνα στρατιώτη με κιάλια, τα νήπια κλήθηκαν, σε ανοιχτό φύλλο εργασίας ,να φανταστούν και να αποτυπώσουν τι μπορεί να βλέπει. Η δραστηριότητα αυτή ενίσχυσε τη δημιουργική σκέψη και την ενσυναίσθηση, καθώς τα παιδιά προσπάθησαν να μπουν στη θέση ενός ανθρώπου που βιώνει τον πόλεμο.

Η επίσκεψή μας στο Πολεμικό Μουσείο αποτέλεσε μια μοναδική βιωματική εμπειρία. Η χαρά των παιδιών ήταν έκδηλη ήδη από τη διαδρομή με το λεωφορείο! Με την άφιξή μας, απολαύσαμε το πρωινό μας και στη συνέχεια χωριστήκαμε σε δύο ομάδες για την ξενάγηση.

Τα παιδιά παρακολούθησαν με προσήλωση και σεβασμό. Οι ξεναγοί, με τρόπο κατανοητό και προσαρμοσμένο στην ηλικία των παιδιών, παρουσίασαν εκθέματα που ζωντάνεψαν την ιστορία. Η εμπειρία αυτή ενίσχυσε τη σύνδεση των παιδιών με την ιστορική μνήμη, μέσα από την άμεση επαφή με τεκμήρια του παρελθόντος.

Επιστρέφοντας, ανοίξαμε έναν κύκλο συζήτησης για τις έννοιες του πολέμου και της ειρήνης. Τι σημαίνουν για εμάς; Πώς τις βιώνουμε; Πώς μπορούμε να καλλιεργούμε την ειρήνη στην καθημερινότητά μας;

Τα παιδιά χωρίστηκαν σε τρεις ομάδες: η πρώτη αποτύπωσε τον πόλεμο, η δεύτερη την ειρήνη και η τρίτη το σχολείο μας. Στην ολομέλεια, παρουσιάσαμε τις δημιουργίες μας και τοποθετήσαμε το σχολείο ανάμεσα στον πόλεμο και την ειρήνη — ένα δυνατό σύμβολο για τη δύναμη της εκπαίδευσης ως γέφυρα προς έναν κόσμο χωρίς βία.

 

 

Η δράση μας βασίστηκε στις αρχές της διαθεματικής προσέγγισης και της βιωματικής μάθησης. Μέσα από τη λογοτεχνία, την τέχνη, την επίσκεψη σε πολιτιστικό χώρο και τη συζήτηση, τα παιδιά:

• ανέπτυξαν ιστορική σκέψη και ενσυναίσθηση
• καλλιέργησαν αξίες όπως η ειρήνη, η συνεργασία και ο σεβασμός
• εξασκήθηκαν στη γλωσσική έκφραση, τη δημιουργικότητα και την ομαδική εργασία

Η σύνδεση της ιστορικής μνήμης με τη σύγχρονη πραγματικότητα και η ενεργή συμμετοχή των παιδιών ενισχύουν τη δημοκρατική αγωγή και την κοινωνική τους συνείδηση.

Η Ιστορία δεν είναι μόνο ημερομηνίες και γεγονότα. Είναι οι αξίες που επιλέγουμε να μεταδώσουμε. Και στο νηπιαγωγείο μας, αυτές οι αξίες φυτεύονται με αγάπη, φροντίδα και φαντασία.

🇬🇷 Μαθαίνουμε για την Ελλάδα μας και το ΟΧΙ των Ελλήνων

 

Με αφορμή την εθνική επέτειο της 28ης Οκτωβρίου που πλησιάζει και την επικείμενη επίσκεψή μας στο Πολεμικό Μυσείο, τα παιδιά του νηπιαγωγείου μας συμμετείχαν σε μια σειρά βιωματικών δραστηριοτήτων που στόχο είχαν να γνωρίσουν με τρόπο προσιτό και δημιουργικό τα ιστορικά γεγονότα, αλλά και να κατανοήσουν βαθύτερες έννοιες όπως η ελευθερία, η ειρήνη και η δύναμη του ΟΧΙ.

Η μαθησιακή διαδικασία ξεκίνησε με τον χάρτη της Ελλάδας. Τα παιδιά παρατήρησαν τη μορφή της χώρας μας, τα βουνά, τις θάλασσες και τα νησιά της. Με ενθουσιασμό εντόπισαν τη Θεσσαλονίκη, αφού τους δόθηκαν οδηγίες από τις εκπαιδευτικούς για τον τρόπο: «Στην αρχή βρίσκουμε τα τρία πόδια της Χαλκιδικής και λίγο πιο πάνω η πόλη μας». 

Στη συνέχεια, τα παιδιά συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα γλωσσικής έκφρασης και καταγραφής, απαντώντας στην ερώτηση:

«Τι έχει ΠΟΛΥ η Ελλάδα;»

Οι απαντήσεις τους κατέκλυσαν τον ασπροπίνακα: ομορφιά, νησιά, ψάρια, νόστιμα φαγητά, θάλασσα, ήλιο, παιδιά που παίζουν, πλοία, , μπλε, πουλιά, άσπρα σύννεφα, πάρκα, μία σημαία, ουράνιο τόξο, παραλίες, δάση, φως, εκκλησάκια.

Στη συνέχεια, οι εκπαιδευτικοί παρουσίασαν τον χάρτη της Ευρώπης και μαζί εντοπίσαμε την Ελλάδα, την Ιταλία και τη Γερμανία. Ακολούθησε η αφήγηση της ιστορίας του πολέμου Ελλάδας–Ιταλίας, ο οποίος ξεκίνησε για «όλα αυτά τα πολλά ωραία» που έχει η Ελλάδα και στη συνέχεια της Γερμανικής εισβολής, με διαδραστικό τρόπο: οι εκπαιδευτικοί ζωντάνεψαν τα γεγονότα μέσα από λόγο, κίνηση και ήχους, κρατώντας αμείωτο το ενδιαφέρον των παιδιών προκειμένου να κατανοήσουν τη διαδοχή των γεγονότων.

Έπειτα, τα παιδιά παρακολούθησαν εκπαιδευτικά βίντεο, άκουσαν επετειακά τραγούδια, απάντησαν σε ερωτήσεις κατανόησης και μέσα από τον διάλογο οδηγήθηκαν να ανακαλύψουν και να εστιάσουν στη σημασία των λέξεων «ΟΧΙ» και «ΑΕΡΑ». Συζητήσαμε για τη δύναμη της φωνής και των λόγων των Ελλήνων εκείνης της εποχής, ενώ τα παιδιά προσπάθησαν να αναγνωρίσουν και να εντοπίσουν τα γράμματα των δύο αυτών λέξεων. Στον πίνακα, σχηματίσαμε μαζί το Ο – Χ – Ι και το Α – Ε – Ρ – Α, καλλιεργώντας με παιγνιώδη τρόπο δεξιότητες αναγνωστικής επίγνωσης, φωνολογικής ανάπτυξης και γλωσσικής παρατήρησης.

Η δράση ολοκληρώθηκε με μια συζήτηση αξιών. Με αφορμή τη λέξη «ΟΧΙ», τα παιδιά εξέφρασαν τις δικές τους σκέψεις απαντώντας στην ερώτηση:

«Σε τι θα πούμε ΟΧΙ;»

-Στον πόλεμο, στα χτυπήματα, στις φωτιές, στον θάνατο, στις κλωτσιές, στη ζάχαρη, στους κλέτες, στις βόμβες, στις φωνές, στα όπλα, στα ακατάλληλα παιχνίδια, στα κλειστά σχολεία, στο διάβασμα, στην τηλεόραση, στο τάμπλετ, στο κινητό, στο Playstation, στους ξένους, στα ανθυγιεινά φαγητά, στη ρύπανση/μόλυνση της γης, στα σκουπίδια.

Μέσα από τις απαντήσεις αυτές, φάνηκε ξεκάθαρα πως τα παιδιά μετέφεραν το ιστορικό μήνυμα στο σήμερα, συνδέοντάς το με αξίες ζωής και ενίσχυσης της ενεργής πολιτειότητας. Αναδείχτηκε το νόημα της επετείου με τρόπο σύγχρονο και ουσιαστικό.

Οι δράσεις δεν περιορίστηκαν στη γνώση των γεγονότων, αλλά λειτούργησαν ως παιδαγωγικό ταξίδι αξιών. Μέσα από χαρτογράφηση, αφήγηση, συζήτηση και γραφή, τα παιδιά ενεργοποίησαν τη σκέψη, τη συναισθηματική συμμετοχή και την αξιακή καλλλιέργεια.

Η αξία της ευγένειας, των όμορφων λέξεων και της αναζήτησης λύσεων στις δυσκολίες

Στο πλαίσιο της καλλιέργειας κοινωνικών και συναισθηματικών δεξιοτήτων, υλοποιήσαμε μία σειρά δραστηριοτήτων που είχαν ως στόχο να αναδείξουν την αξία της ευγένειας, τη σημασία των όμορφων λέξεων στην καθημερινότητά μας και την ικανότητα των παιδιών να βρίσκουν λύσεις σε δυσκολίες χωρίς να καταφεύγουν στο κλάμα. Η δράση στηρίχθηκε σε βασικές αρχές του νέου Αναλυτικού Προγράμματος Σπουδών για την Προσχολική Εκπαίδευση, καθώς και στη φιλοσοφία της κοινωνικο-συναισθηματικής αγωγής που υπογραμμίζει τη σημασία της ενσυναίσθησης, της αυτορρύθμισης και της συνεργασίας.

Η αφετηρία δόθηκε με το βιβλίο «Τα χέρια δε χτυπάνε, τα χέρια αγαπάνε», το οποίο προσφέρει με απλό και κατανοητό τρόπο μηνύματα για τη σωστή διαχείριση της συμπεριφοράς και τη δύναμη των χεριών να γίνονται εργαλεία αγάπης και δημιουργίας. Αφού διαβάσαμε το βιβλίο, ακολούθησε συζήτηση με πραγματολογικές και ερωτήσεις κατανόησης, ώστε τα παιδιά να συνδέσουν την ιστορία με τις δικές τους εμπειρίες. Στη συνέχεια, κλήθηκαν να ζωγραφίσουν τι όμορφο μπορούμε να κάνουμε με τα χέρια μας, αναδεικνύοντας μέσα από την τέχνη τις αξίες της φροντίδας, της προσφοράς και της δημιουργικότητας. 

Παράλληλα, εστιάσαμε στην καθημερινή πρακτική της ευγένειας. Συζητήσαμε πόσο σημαντικό είναι να λέμε «καλημέρα» όταν ξυπνάμε, όταν ερχόμαστε στο σχολείο, στις κυρίες και στους φίλους μας. Αναδείχθηκε η ιδέα ότι «όταν λέμε καλημέρα όλα πηγαίνουν μια χαρά». Ως βιωματική δραστηριότητα, έγινε καταγραφή για το ποιος μας ξυπνάει το πρωί και με ποιον τρόπο, δίνοντας την ευκαιρία στα παιδιά να συνειδητοποιήσουν τις μικρές πράξεις φροντίδας και τρυφερότητας που δέχονται από το οικογενειακό τους περιβάλλον.

Η ενότητα ολοκληρώθηκε με την αφήγηση του παραμυθιού «Ο Τομ το σαλιγκάρι», μέσα από το οποίο τα παιδιά αντιλήφθηκαν ότι όταν συναντούμε μία δυσκολία, πρώτα σκεφτόμαστε πιθανές λύσεις, και αν δεν τα καταφέρουμε μόνοι μας, μπορούμε να ζητήσουμε βοήθεια από τους φίλους μας ή από έναν ενήλικα. Έγινε συζήτηση γύρω από την αξία της αλληλοβοήθειας και τον ρόλο της φιλίας. Καταλήξαμε όλοι μαζί στο μότο της τάξης μας: «Όποιος κλαίει δε σκέφτεται», το οποίο λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι τα συναισθήματα χρειάζεται να τα διαχειριζόμαστε δημιουργικά και ότι μπορούμε να ενεργοποιούμε τη σκέψη μας για να βρίσκουμε λύσεις. 

Τέλος, συνδυάζοντας τις δύο ιστορίες σκεφτήκαμε τρόπους με τα χέρια μας που να δηλώνουν την ενότητα της ομάδας στο Νηπιαγωγείο μας και τους αποτυπώσαμε στις φωτογραφίες.

Παιδαγωγική αξία της δράσης:

· Ενισχύθηκαν οι κοινωνικο-συναισθηματικές δεξιότητες: ενσυναίσθηση, αυτοέλεγχος, αλληλοσεβασμός.

·     Καλλιεργήθηκε η γλωσσική ανάπτυξη μέσα από την ανάγνωση, τις ερωτήσεις κατανόησης και την παραγωγή λόγου.

·   Τα παιδιά βίωσαν τη σημασία της ευγένειας και των όμορφων λέξεων ως στοιχείων που διευκολύνουν την επικοινωνία και την καθημερινή συνύπαρξη.

·        Ενισχύθηκε η δημιουργική έκφραση μέσα από τις ζωγραφιές.

·     Καλλιεργήθηκε η ικανότητα επίλυσης προβλημάτων και η αξία της αναζήτησης λύσεων με ψυχραιμία και συνεργασία.

Με αυτόν τον τρόπο, οι δραστηριότητες συνδέθηκαν αρμονικά μεταξύ τους, δημιουργώντας ένα ενιαίο πλαίσιο καλλιέργειας θετικών στάσεων, κοινωνικών αξιών και δεξιοτήτων ζωής, που αποτελούν θεμέλιο λίθο για την ολόπλευρη ανάπτυξη των παιδιών προσχολικής ηλικίας.

Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας

 

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας συζητήσαμε με τα παιδιά για τον παππού και τη γιαγιά, πρόσωπα που κατέχουν ξεχωριστή θέση στη ζωή κάθε οικογένειας. Η συζήτηση ξεκίνησε με ερωτήματα όπως: Ποιον ρόλο έχουν οι παππούδες και οι γιαγιάδες στη ζωή μας; Τι μαθαίνουμε από αυτούς; Ποιες στιγμές περνάμε μαζί τους; Μέσα από τις απαντήσεις των παιδιών αναδείχθηκε η τρυφερότητα, η φροντίδα, η αγάπη και η σοφία που αποπνέουν οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας, αλλά και η χαρά που δίνουν καθημερινά στα εγγόνια τους.

Τα παιδιά μοιράστηκαν εμπειρίες, αφηγήθηκαν περιστατικά από την καθημερινότητά τους με τους παππούδες τους και εξέφρασαν τα συναισθήματά τους για εκείνους. Δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην έννοια της ευγνωμοσύνης και στο πόσο σημαντικό είναι να αναγνωρίζουμε και να εκφράζουμε την αγάπη μας.

Στο επόμενο στάδιο περάσαμε στη δημιουργική έκφραση. Σε ομάδες, τα παιδιά συνεργάστηκαν για να φτιάξουν δύο μεγάλα κολάζ αφιερωμένα στους παππούδες και τις γιαγιάδες τους. Χρησιμοποίησαν διάφορα υλικά (ζωγραφιές, κολλάζ με χαρτόνια και εικόνες, γραπτές φράσεις και ευχές) δημιουργώντας έργα που αποτύπωναν με εικαστικό τρόπο τη σημασία που έχουν για εκείνα οι άνθρωποι της τρίτης ηλικίας. Η διαδικασία ενίσχυσε τη συνεργατικότητα, την ανταλλαγή ιδεών και την κοινή δημιουργία.

Η δράση ολοκληρώθηκε με μια μικρή «έκθεση» μέσα στην τάξη, όπου τα παιδιά παρουσίασαν τα ομαδικά τους έργα και μοιράστηκαν ξανά τα μηνύματα που ήθελαν να μεταφέρουν στους παππούδες και τις γιαγιάδες τους.

Παιδαγωγική αξία της δράσης:

·  Καλλιεργήθηκε η ενσυναίσθηση και η αναγνώριση της αξίας της τρίτης ηλικίας.

· Τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να εκφράσουν τα συναισθήματά τους μέσα από τον λόγο και την τέχνη.

·  Ενισχύθηκαν οι δεξιότητες συνεργασίας, επικοινωνίας και δημιουργικότητας.

· Συνδέθηκε η σχολική ζωή με τις οικογενειακές εμπειρίες, αναδεικνύοντας δεσμούς και αξίες που έχουν διαχρονική σημασία.

Με αυτόν τον τρόπο, η Παγκόσμια Ημέρα Τρίτης Ηλικίας αποτέλεσε αφορμή για μια βιωματική και ουσιαστική παιδαγωγική εμπειρία, μέσα από την οποία τα παιδιά αναγνώρισαν, τίμησαν και εξέφρασαν έμπρακτα την αγάπη τους για τους παππούδες και τις γιαγιάδες τους.

Αυτή η δράση μας υπενθύμισε ότι η τρίτη ηλικία είναι μια πηγή σοφίας, εμπειρίας και ανεκτίμητης βοήθειας. Ας μην ξεχνάμε να τους δείχνουμε την αγάπη μας καθημερινά!