Παγκόσμια Ημέρα Αναπηρίας στο Νηπιαγωγείο: Μαθαίνουμε ότι «Μπορώ… αλλά με τον δικό μου τρόπο!»

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για τα Άτομα με Αναπηρία την προηγούμενη εβδομάδα, σχεδιάσαμε και ολοκληρώσαμε σήμερα στο νηπιαγωγείο μια βιωματική και αναπτυξιακά κατάλληλη δράση με στόχο να ενισχύσουμε την ενσυναίσθηση, την αποδοχή της διαφορετικότητας και την καλλιέργεια θετικών στάσεων απέναντι στην πολυμορφία των ανθρώπινων ικανοτήτων.

Η δράση ξεκίνησε με μια ανοικτή συζήτηση, όπου ζητήσαμε από τα παιδιά να αναφέρουν κάτι που τα δυσκολεύει στην καθημερινότητά τους. Οι απαντήσεις τους καταγράφηκαν στον ασπροπίνακα, επιτρέποντας στα παιδιά να αναγνωρίσουν ότι όλοι – ανεξαρτήτως ηλικίας – συναντάμε προκλήσεις και αναζητούμε τρόπους για να τις αντιμετωπίσουμε. Αυτή η συνειδητοποίηση αποτελεί βασικό πυλώνα της ανάπτυξης της αυτορρύθμισης και της κοινωνικής-συναισθηματικής μάθησης.

 

Στη συνέχεια, οι εκπαιδευτικοί παρουσίασαν στην ολομέλεια «τη μυστική τσάντα των Υπερ-Ικανοτήτων». Στο εσωτερικό της υπήρχαν αντικείμενα που δημιουργούσαν γέφυρες με διαφορετικές μορφές αναπηρίας: μια μάσκα ύπνου (αναφορά στη μειωμένη όραση), ωτοασπίδες (αναφορά στη μειωμένη ακοή και στη νοηματική γλώσσα), επίδεσμοι για τη δυσκολία λεπτής κινητικότητας, εικόνες παιδιών που χρησιμοποιούν αναπηρικό αμαξίδιο, λευκό μπαστούνι ή σκύλο-οδηγό, καθώς και ένα κουτί φαρμάκων με ανάγλυφη γραφή Braille.

Αφού τα αντικείμενα έγιναν αντικείμενο εξερεύνησης και συζήτησης, τα παιδιά κλήθηκαν να αναστοχαστούν:

Τι είναι; Γιατί το χρησιμοποιούν κάποιοι άνθρωποι; Πώς θα μπορούσε κάποιος να επικοινωνεί αν δεν ακούει, δεν βλέπει, δεν περπατά ή δυσκολεύεται να κινήσει τα χέρια του; Μπορούμε να βρούμε λύσεις;

Οι απαντήσεις των παιδιών αποτέλεσαν την αφετηρία για μια ουσιαστική συζήτηση γύρω από τις αναπηρίες και τους εναλλακτικούς τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι δραστηριοποιούνται και επικοινωνούν. Ακολούθησαν βιωματικές δράσεις: τα παιδιά περπάτησαν με κλειστά μάτια οδηγούμενα από συμμαθητές, ψηλάφησαν τη γραφή Braille, δοκίμασαν να πιάσουν μαρκαδόρο με το στόμα ή το πόδι, αναγνωρίζοντας ότι πολλές φορές μια διαφορετική προσέγγιση οδηγεί σε δημιουργικές λύσεις.

Οι εκπαιδευτικοί αφηγήθηκαν ιστορίες παιδιών από όλο τον κόσμο που ζωγραφίζουν, κινούνται, μιλούν ή ακούν με διαφορετικό τρόπο – με τον δικό τους τρόπο. Μέσα από τις αφηγήσεις αυτές γεννήθηκε και το φετινό μας σύνθημα:

«Μπορώ, αλλά με τον δικό μου τρόπο».

Όσα παιδιά το επιθυμούσαν αποκωδικοποίησαν και έγραψαν το όνομά τους στη γραφή Braille, αναπτύσσοντας έτσι τόσο δεξιότητες συμβολικής αναπαράστασης όσο και βαθύτερη κατανόηση της προσβασιμότητας στην επικοινωνία.

Λόγω και του εορταστικού κλίματος της περιόδου, παρακολουθήσαμε χριστουγεννιάτικα τραγούδια αποδοσμένα στη νοηματική γλώσσα και μάθαμε μαζί με τα παιδιά μερικές βασικές λέξεις, αναγνωρίζοντας τη νοηματική ως ισότιμη μορφή επικοινωνίας.

Η δράση ολοκληρώθηκε με ομαδικές δημιουργίες. Τα παιδιά χωρίστηκαν σε ζευγάρια ή τριάδες και κατασκεύασαν «Το παιδί που μπορεί» — ένα φανταστικό παιδί που κάνει κάτι με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Το κάθε παιδί εξόπλισε τη δική του φιγούρα με μια «υπερ-ικανότητα» και πρόσθεσε γύρω της στοιχεία που εξηγούν τον μοναδικό τρόπο με τον οποίο δρα και επικοινωνεί.

Με τις δραστηριότητες αυτές τα παιδιά είχαν την ευκαιρία να βιώσουν ότι η διαφορετικότητα δεν αποτελεί εμπόδιο, αλλά πηγή δύναμης, δημιουργικότητας και του δικαιώματος κάθε ανθρώπου να συμμετέχει ισότιμα σε όλες τις πλευρές της κοινωνικής ζωής.

Στο νηπιαγωγείο μας επιδιώκουμε καθημερινά να καλλιεργούμε αυτή τη στάση ζωής: σεβασμό, κατανόηση, ενσυναίσθηση και τη βαθιά πίστη ότι όλοι μπορούμε – αρκεί να μας δοθεί ο δικός μας τρόπος να το καταφέρουμε.